Arıların alet kullanarak problem çözdüğü kanıtlandı

Araştırmacılar, Oulu Üniversitesi ve Queen Mary Üniversitesi’nden, prestijli bilim dergisi Science’ta yayımlanan yeni bir çalışmada arıların bilişsel yeteneklerine dair çarpıcı bulgular elde ettiler. Bu çalışma, arıların düşünme ve problem çözme yeteneklerinin beklenenden çok daha gelişmiş olduğunu ortaya koyuyor.

Yaklaşık 100 yıl önce yapılan klasik “kutu ve muz” deneyi, bu sefer arılar üzerinde uygulandı. Deneyde, bambu arıları henüz birkaç haftalıkken, tavanı uçamayacakları kadar alçak ancak uzanamayacakları kadar yüksek bir bölmeye konuldular. Arıların, şekerli yapay çiçeğe ulaşabilmek için odadaki küçük bir strafor topu çiçeğin altına kadar yuvarlamaları ve üzerine tırmanmaları gerekiyordu. Şaşırtıcı bir şekilde, test edilen arıların %75’i, hiç eğitilmedikleri bu karmaşık adımı kendi içgörüleriyle çözerek başarıyla tamamladı.

Bilim insanları, arıların bu başarısının tesadüf olmadığını anlamak için deneyin şartlarını daha da zorlaştırdılar. Arıların, çiçeğin yerini hatırlamaları için odanın ışıklarını kırmızıya çevirerek mavi renkli çiçeği görmelerini engellediler. 30 arıdan 23’ü, topu çiçeğin tam altına yuvarlayarak ne yaptıklarının bilincinde olduklarını kanıtladılar.

Uzmanlar, bu sonuçların arıların sadece basit refleks makineleri olmadığını gösterdiğini ve geleneksel düşünceleri sorguladığını belirtiyorlar. Araştırmacılar, arıların insanlar gibi düşünmediklerini ancak küçük beyinlerinin de karmaşık problemlere esnek çözümler üretebildiğini vurguluyorlar.

Havacılık ve hayvan davranışı uzmanları, arıların laboratuvar ortamlarında daha önce de karmaşık görevleri başarıyla yerine getirdiğini hatırlatarak bu deneyin arıların zeka seviyesini gözler önüne serdiğini ifade ediyorlar. Araştırmacılar, zekanın sadece büyük beyinlerle sınırlı olmadığını ve arıların küçük sinir sistemlerine sahip olmalarına rağmen olağanüstü zeka sergileyebildiklerini vurgulayarak doğadaki canlılara saygılı olunması gerektiğini vurguluyorlar.