İran-ABD hattında Lübnan düğümü: Tahran diplomatik sınav istiyor

İsrail ve Hizbullah arasında Lübnan’da ateşkes sağlandığı açıklamalarına rağmen, bölgeden gelen saldırı haberleri barış çabalarını gölgelemeye devam ediyor. İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, ABD’nin bu anlaşmanın tüm cephelerde eksiksiz uygulanmasını sağlama sorumluluğunu taşıdığını belirtti. Uzmanlar, İran’ın Lübnan’daki gelişmeleri, ABD’nin İsrail üzerindeki nüfuzunu ölçmek için bir gösterge olarak gördüklerini ifade ediyor. Tahran’ın, ABD’nin İsrail’i kontrol etme gücünü yakından takip ettiği ve Lübnan’daki saldırıların durdurulamaması halinde gelecekte doğrudan İran’a karşı adımlar atılabileceği endişesini taşıdığı bildiriliyor. Bazı analistler, İran’ın ABD ile yürütülen müzakereleri Lübnan’daki duruma endekslemesinin riskli bir strateji olabileceği konusunda uyarıda bulunuyor.

ABD ve İsrail’in çıkarlarının tam olarak örtüşmediğini savunan uzmanlar, iki farklı kriz hattını birbirine bağlamanın diplomasiyi tıkayabileceğine dikkat çekiyor. Washington ile Tahran arasındaki derin güvensizlik ve müzakerelerin teknik karmaşıklığı, kapsamlı bir anlaşmaya ulaşmayı zorlaştırıyor. Tarafların şu anda daha iyi bir alternatif bulunmadığı için geçici niyet beyanları çerçevesinde kalmaya devam edecekleri öngörülüyor.

ABD yönetiminin, Lübnan, Hizbullah ve İsrail arasındaki çatışmaları sonlandırmak için baskı yaptığı ancak İsrail’in sahadaki askeri operasyonlarının bu çabalarla çeliştiği belirtiliyor. Tahran’ın İsrail askerlerinin Lübnan’dan çekilmesi talebine kararlılıkla yaklaşması, mevcut sürecin en hassas noktasını oluşturuyor.

Önümüzdeki hafta Washington’da İsrail ve Lübnanlı yetkililerin katılımıyla yeni bir müzakere turunun gerçekleştirilmesi planlanıyor. ABD yönetimi, Lübnan’ın yeniden imarı ve ekonomik toparlanması için bu doğrudan görüşmeleri tek geçerli yol olarak görüyor. Ancak Hizbullah’ın bu görüşmelere mesafeli duruşu ve silah bırakma konusundaki anlaşmazlıklar çözüm sürecini karmaşık hale getiriyor.

Katar, ABD ve İran’ın diplomatik girişimleriyle hayata geçirilen ateşkesin, sahadaki son saldırılara rağmen ne ölçüde korunabileceğinin belirsizliğini koruduğunu gözlemliyoruz.